दुसऱ्या होम लोनवरील टॅक्स लाभ - त्यासाठी क्लेम कसा करायचा?

होम लोनमध्ये अनेक आकर्षक फीचर्स आहेत- होम लोन इंटरेस्ट रेट्स सामान्यपणे कमी असतात, पात्रता निकष खूपच शिथिल असतात आणि होम लोनसाठी आवश्यक डॉक्युमेंट्स पर्सनल लोन किंवा बिझनेस लोनपेक्षा कमी आहेत. कर्जदार लोन म्हणून घराच्या कन्स्ट्रक्शनच्या किंवा खरेदी मूल्याच्या 90% पर्यंत मिळवू शकतात. सर्वोत्तम भाग? तुम्ही होम लोन रिपेमेंटवर टॅक्स रिबेटसाठी अप्लाय करू शकता.

म्हणूनच लोक त्यांचे घर खरेदी किंवा रिनोव्हेशन करण्यासाठी होम लोन्स ला प्राधान्य देतात. दीर्घकालीन वचनबद्धता असल्याने, कर्जदार कधीकधी इन्व्हेस्टमेंट म्हणून दुसरे घर किंवा अन्य उत्पन्नाचे स्रोत म्हणून खरेदी करण्याचा प्लॅन बनवतात. अशा परिस्थितीत सेकंड होम लोन खूपच उपयुक्त असू शकते. जर तुम्हाला अद्याप स्पष्ट झाले नसेल: नावाप्रमाणेच सेकंड होम लोन हे कोणत्याही कर्जदाराने घेतलेले दुसरे लोन ठरते.

दुसरे होम लोन मर्यादित टॅक्स लाभांसह येते, जे लोन आणि वर्तमान इन्कम टॅक्स कायद्याच्या वापरावर अवलंबून असते. जर तुम्ही भारतात दुसरे घर खरेदी करण्याची योजना बनवत असाल तर तुम्हाला आश्चर्य वाटेल - मला अद्याप दुसऱ्या होम लोनवर टॅक्स लाभ मिळू शकेल का? उत्तर होय आहे, परंतु इन्कम टॅक्स ॲक्टच्या सेक्शन 80C आणि 24 अंतर्गत नियम भिन्न आहेत. तुमची होम लोन पात्रता जाणून घेणे आणि दुसऱ्या होम लोनसाठी अप्लाय करण्यापूर्वी तुमच्या पात्रतेचे विश्लेषण करण्यासाठी ईएमआय कॅल्क्युलेटर वापरणे विवेकपूर्ण आहे.

चला ते सोप्या अटींमध्ये ब्रेक करूया आणि या लेखात तुमच्या दुसऱ्या होम लोनवर तुम्हाला टॅक्स लाभ कसे मिळू शकतात हे जाणून घेऊया

सेकंड होम लोन म्हणजे काय?

भारतीय प्राप्तिकर कायद्यांतर्गत, जेव्हा एखाद्या व्यक्तीकडे एकापेक्षा जास्त निवासी प्रॉपर्टी असते, तेव्हा केवळ एखाद्याला 'स्वयं-स्वाधीन प्रॉपर्टी' (एसओपी) म्हणून घोषित केले जाऊ शकते. इतर कोणतीही प्रॉपर्टी प्रत्यक्षात भाड्याने दिली आहे किंवा रिक्त आहे का हे लक्षात न घेता, 'डीम्ड टू लेट आऊट' (डीएलओपी) म्हणून वर्गीकृत केली जाते. हे अतिरिक्त प्रॉपर्टी खरेदी करण्यासाठी दुसरे होम लोन घेतले जाते.

तुम्हाला भारतातील दुसऱ्या होम लोनवर टॅक्स लाभ कसा मिळू शकेल?

भारत सरकार इन्कम टॅक्स ॲक्टच्या दोन सेक्शन अंतर्गत सेकंड होम लोनवर टॅक्स रिबेटची अनुमती देते: सेक्शन 80C आणि सेक्शन 24. खालील परिच्छेदात दोन्ही वैशिष्ट्ये स्पष्ट करण्यात आली आहेत:

सेक्शन 80C नुसार सेकंड होम लोनवरील टॅक्स लाभ

होम लोन ईएमआय मध्ये सामान्यपणे दोन घटकांचा समावेश होतो: प्रिन्सिपल (कर्ज घेतलेली रक्कम) आणि इंटरेस्ट (तुम्ही भरत असलेली अतिरिक्त रक्कम). होम लोन अमॉर्टायझेशन शेड्यूल प्रिन्सिपल आणि इंटरेस्टचा तपशीलवार विभाग प्रदान करते. तुम्ही पीएनबी हाऊसिंगचे होम लोन ईएमआय कॅल्क्युलेटर वापरून अमॉर्टायझेशन शेड्यूल शोधू शकता.

इन्कम टॅक्स ॲक्टचा सेक्शन 80C कर्जदारांना प्रत्येक फायनान्शियल वर्षात प्रिन्सिपल पेमेंटवर ₹1.5 लाख पर्यंत टॅक्स कपातीचा क्लेम करण्याची परवानगी देतो.

पहिल्या आणि दुसऱ्या होम लोन दोन्हीसाठी प्रिन्सिपलवर ₹1.5 लाख कपात लागू होते. याचा अर्थ असा की जर तुम्ही सेकंड होम लोनसाठी अप्लाय केल्यावर तुमचे पहिले होम लोन ॲक्टिव्ह असेल तर तुम्ही दोन्ही लोनच्या प्रिन्सिपल पेमेंटसाठी क्लेम करू शकत असलेली कमाल टॅक्स कपात ₹1.5 लाख आहे.

घर भाड्याचे किंवा स्व-मालकीचे असल्यास, तरी तुम्ही सेक्शन 80C अंतर्गत टॅक्स कपातीसाठी अप्लाय करू शकता.

सेक्शन 24 नुसार सेकंड होम लोनवरील टॅक्स लाभ

सेक्शन 80C प्रिन्सिपल घटकावर टॅक्स कपातीचा दावा करण्यास तुम्हाला सक्षम करते, तर सेक्शन 24 तुम्हाला इंटरेस्ट घटकावर टॅक्स लाभ क्लेम करण्याची परवानगी देते. केंद्रीय अर्थसंकल्प 2025 मध्ये मोठा बदल सादर केला आहे: कलम 24(b) अंतर्गत होम लोनवर भरलेल्या इंटरेस्टसाठी कपात लेट-आऊट प्रॉपर्टीसाठी प्रति वर्ष ₹3 लाख (₹2 लाखांपासून) पर्यंत वाढविण्यात आली आहे.

बजेट 2025 मध्ये महत्त्वाचे बदल:

जुनी टॅक्स प्रणाली:

• स्वयं-स्वाधीन प्रॉपर्टीसाठी: सेक्शन 24(b) अंतर्गत इंटरेस्ट कपात प्रति वर्ष ₹2 लाख पर्यंत मर्यादित राहते
• लेट-आऊट (भाड्याने घेतलेल्या) प्रॉपर्टीसाठी: इंटरेस्ट कपात प्रति वर्ष ₹3 लाख पर्यंत वाढविण्यात आली आहे
• प्रिन्सिपल रिपेमेंट: सेक्शन 80C अंतर्गत ₹1.5 लाख पर्यंत

नवीन टॅक्स प्रणाली:

• सेक्शन 24(b) अंतर्गत केवळ लेट-आऊट (भाडे) प्रॉपर्टीसाठी ₹3 लाख पर्यंत इंटरेस्ट कपात उपलब्ध आहे
• नवीन टॅक्स प्रणाली अंतर्गत स्वयं-स्वाधीन प्रॉपर्टीसाठी कोणतीही कपात उपलब्ध नाही
• नवीन टॅक्स प्रणाली अंतर्गत सेक्शन 80C लाभ उपलब्ध नाहीत

केस 1: दोन्ही प्रॉपर्टी स्वत:च्या ताब्यात आहेत (कोणतेही लेट आऊट नाही)

जर तुमचे पहिले आणि दुसरे घर तुम्ही आणि तुमच्या कुटुंबाद्वारे (किंवा एक रिक्त असेल) ताब्यात असेल तर दोन्ही प्रॉपर्टी स्वयं-मालकीचे मानले जाऊ शकतात. जुन्या टॅक्स प्रणाली अंतर्गत, तुम्ही सेक्शन 24(b) अंतर्गत दोन्ही प्रॉपर्टीवर ₹2 लाख पर्यंत एकत्रित इंटरेस्ट कपातीचा क्लेम करू शकता. नवीन टॅक्स प्रणाली अंतर्गत, स्वयं-स्वाधीन प्रॉपर्टीसाठी कोणतीही इंटरेस्ट कपात उपलब्ध नाही.

केस 2: एक घर स्वत:च्या ताब्यात आहे आणि इतर भाड्याने दिले जाते

जेव्हा तुमचे पहिले घर तुम्ही आणि तुमच्या कुटुंबाद्वारे ताब्यात घेतले जाते आणि दुसरे घर भाड्याने दिले जाते, तेव्हा तुम्ही दुसऱ्या प्रॉपर्टीमधून भाडे उत्पन्न दाखवणे आणि त्यावर टॅक्स भरणे आवश्यक आहे. जुन्या टॅक्स प्रणाली अंतर्गत, तुम्ही लेट-आऊट प्रॉपर्टीवर इंटरेस्ट कपात म्हणून ₹3 लाख पर्यंत क्लेम करू शकता. नवीन टॅक्स प्रणाली अंतर्गत, लेट-आऊट प्रॉपर्टीसाठी ₹3 लाख इंटरेस्ट कपात देखील उपलब्ध आहे.

तुम्ही दुरुस्ती, मेंटेनन्स आणि इतर खर्चासाठी खर्च कपात करू शकता (निव्वळ वार्षिक मूल्याच्या 30% स्टँडर्ड कपातीला अनुमती आहे). जर घराच्या प्रॉपर्टीमधून निव्वळ नुकसान ₹2 लाखांपेक्षा जास्त असेल तर तुम्ही खालील आठ मूल्यांकन वर्षांसाठी अतिरिक्त नुकसान कॅरी फॉरवर्ड करू शकता.

निष्कर्ष

भारत सरकार दुसऱ्या होम लोनवर अनेक टॅक्स लाभ प्रदान करते. सेकंड होम लोन टॅक्स लाभ ऑफर करत असताना, नेहमीच तुमची पात्रता तपासा, ईएमआय अफोर्डेबिलिटी आणि लाँग-टर्म लक्ष्य. अप्लाय करण्यापूर्वी पीएनबी हाऊसिंगचे ईएमआय कॅल्क्युलेटर सारखे टूल्स वापरा.

नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

1. दुसऱ्या घरासाठी होम लोन टॅक्स लाभ म्हणजे काय?

तुम्ही इन्कम टॅक्स ॲक्टच्या दोन मुख्य सेक्शन अंतर्गत दुसऱ्या घरासाठी होम लोन टॅक्स लाभाचा आनंद घेऊ शकता.
• सेक्शन 80C अंतर्गत, तुम्ही प्रिन्सिपल रिपेमेंटवर वार्षिक ₹1.5 लाख पर्यंत क्लेम करू शकता.
• सेक्शन 24 अंतर्गत, तुम्ही भरलेल्या इंटरेस्टवर कपात म्हणून ₹2 लाख पर्यंत क्लेम करू शकता.
हे लाभ लागू होतात की दुसरी प्रॉपर्टी स्वत:च्या ताब्यात आहे किंवा भाड्याने दिली आहे.

2. बांधकाम सुरू असलेल्या दुसऱ्या होम लोनसाठी टॅक्स लाभ आहेत का?

होय, तुम्ही अद्याप बांधकामाधीन दुसऱ्या होम लोनवर टॅक्स लाभ क्लेम करू शकता, परंतु केवळ प्रॉपर्टी पूर्ण झाल्यानंतरच. बांधकामादरम्यान भरलेले एकूण व्याज हे वर्ष बांधकामापासून सुरू होणाऱ्या पाच समान हप्त्यांमध्ये क्लेम केले जाऊ शकते. तथापि, वर्तमान टॅक्स नियमांनुसार, बांधकाम टप्प्यादरम्यानच कोणतीही कपात उपलब्ध नाही.

3. मी दुसऱ्या होम लोनच्या प्रिन्सिपल रिपेमेंटवर टॅक्स लाभ क्लेम करू शकतो/शकते का?

होय, दुसऱ्या होम लोनवरील टॅक्स लाभांमध्ये सेक्शन 80C अंतर्गत प्रिन्सिपल रकमेवर कपातीचा समावेश होतो. तुम्ही सर्व होम लोनवर रिपेड केलेल्या एकूण प्रिन्सिपलसाठी प्रत्येक फायनान्शियल वर्षाला ₹1.5 लाख पर्यंत क्लेम करू शकता. हा लाभ लागू होतो की तुमची दुसरी प्रॉपर्टी स्वत:च्या ताब्यात असो किंवा भाड्याने दिली आहे, ज्यामुळे टॅक्सवर बचत करताना रिपेमेंट मॅनेज करणे सोपे होते.